Test drożności trąbek słuchowych

dr n. med. i n. o zdr. Bartosz Polski

Test drożności trąbek słuchowych – czyli co...?

Audiometria impedancyjna, utożsamiana zasadniczo z badaniem tympanometrycznym wraz z pomiarem odruchów z mięśni śródusznych, służy ocenie stanu ucha środkowego. Anatomicznie rzecz biorąc, za ten stan odpowiedzialne są trąbki słuchowe (trąbki Eustachiusza). To ich drożność i poprawne działanie zapewnia prawidłowe odpowietrzanie jam bębenkowych i odprowadzanie gromadzących się w nich wydzielin. To dzięki prawidłowo funkcjonującym trąbkom słuchowym możemy poradzić sobie z odczuciem zatykania uszu podczas podróży samolotem czy podczas jazdy kolejką górską. Z uwagi jednak na fakt, że zarówno atmosferyczne ciśnienie powietrza zmienia się w ciągu dnia, a śluzówka ucha zużywa powietrze w jamie bębenkowej, mechanizm odpowietrzania jam bębenkowych musi działać sprawnie 24 godziny na dobę. I działa, przy przełykaniu śliny, połykaniu pokarmów, ziewaniu, ruchach żuchwy. O ile oczywiście nic nie zaburza tego mechanizmu…
Badanie drożności trąbek słuchowych jest zatem oceną stanu ucha środkowego, którego integralną częścią są wspomniane trąbki słuchowe, komunikujące jamę bębenkową z gardłem. Dlatego badanie drożności trąbek słuchowych wykonuje się oddzielnie dla ucha prawego i lewego, umieszczając w badanym uchu sondę tympanometru. Innymi słowy, test drożności trąbek słuchowych, to tympanometria wykonywana w dość charakterystycznych warunkach lub podczas charakterystycznych „manewrów”. Z reguły nie zajmuje więcej niż 5-10 minut…

Test drożności trąbek słuchowych EFT – pomiary...

O ile ocena czynności ucha środkowego możliwa jest tylko przy ciągłej błonie bębenkowej, o tyle test drożności trąbek słuchowych możliwy jest przy wykorzystaniu mostka tympanometrycznego w nawet w przypadku perforacji błony bębenkowej. Perforowanej, czyli dziurawej na skutek samoczynnego pęknięcia, urazu czy wręcz chirurgicznie zaopatrzonej w dren transtympanalny. W tej szczególnej sytuacji, w celu zbadania drożności trąbki słuchowej od strony ujścia gardłowego (które może być blokowane choćby przez przerastający migdałek gardłowy), po wytworzeniu przez sondę ciśnienia rzędu +200daPa, wykonuje się próbę Toynbee (przełykanie śliny przy zamkniętych nozdrzach przednich). Analogicznie można wykonać próbę drożności trąbki słuchowej po wytworzeniu przez sondę podciśnienia rzędu -200daPa, a następnie wykonując próbę Valsalvy (wydmuchiwanie powietrze z płuc do nosa przy zamkniętych ustach i uciśniętych skrzydełkach nosa). W obu przypadkach, przy prawidłowej drożności trąbki słuchowej dochodzi do natychmiastowego wyrównania ciśnienia powietrza w jamie bębenkowej. Zatem umieszczając sondę pomiarową w przewodzenie słuchowym zewnętrznym z perforowaną błoną bębenkową, sonda pomiarowa będzie rejestrowała efekt działania trąbek słuchowych.
Częściej spotykamy jednak sytuację w której błona bębenkowa jest ciągła, a mimo wszystko chcielibyśmy dowiedzieć się czy trąbki słuchowe działają prawidłowo. Czy nie blokuje ich ujścia migdałek gardłowy lub nie obturuje żadna wydzielina? Test drożności trąbek słuchowych, oprócz samej tympanometrii, może być niezwykle przydatnym narzędziem do oceny nosogardła u dzieci, borykających się z przerostem migdałków.
Przy zachowanej ciągłości błony bębenkowej drożność trąbki słuchowej można ocenić pośrednim sposobem, wykonując test Williama PST (pressure-swallow test) i rejestrując 3 kolejne tympanogramy. W trakcie badania wykonuje się kolejno tympanogram dla stanu zastanego, dla stanu po wdmuchnięciu powietrza z płuc do nosa/ucha środkowego (przy zamkniętych skrzydełkach nosa) i połykaniu śliny (również przy zamkniętych skrzydełkach nosa). Brak przemieszczania się wierzchołka tympanogramu świadczy o ograniczonej drożności trąbek słuchowych, a charakterystyczne zmiany w zapisie tympanogramu świadczą o prawidłowej ich drożności.

FAQ - Najczęściej zadawane pytania

Znajdź odpowiedzi na najczęstsze pytania dotyczące aparatów słuchowych i wizyt w MARMED.

Ocena drożności trąbek słuchowych opiera się na obserwacji zmian ciśnienia w uchu środkowym podczas określonych czynności. W zależności od sytuacji wykonuje się między innymi przełykanie śliny lub próbę Valsalvy, a następnie rejestruje reakcję ucha za pomocą tympanometru. Badanie przeprowadza się osobno dla prawego i lewego ucha.

Trąbki słuchowe łączą jamę bębenkową z gardłem i odpowiadają przede wszystkim za utrzymanie prawidłowego ciśnienia w uchu środkowym. Ich prawidłowa praca umożliwia również odprowadzanie wydzieliny z jamy bębenkowej. Drożność trąbek ma znaczenie między innymi podczas zmian ciśnienia otoczenia, np. w czasie lotu samolotem.

Test może być pomocny w diagnostyce dolegliwości związanych z nieprawidłową pracą trąbek Eustachiusza, szczególnie gdy pojawia się uczucie zatkania ucha, rozpierania lub trudności z wyrównywaniem ciśnienia. Badanie może mieć również znaczenie przy ocenie przyczyn nieprawidłowości w obrębie ucha środkowego, w tym u dzieci z podejrzeniem przerostu migdałka gardłowego.

Przy ciągłej błonie bębenkowej drożność trąbek można ocenić między innymi za pomocą testu Williama PST. Wykonuje się kolejno trzy tympanogramy: w warunkach wyjściowych, po zwiększeniu ciśnienia oraz po wykonaniu odpowiedniego manewru związanego z połykaniem. Analiza zmian położenia wierzchołka krzywej tympanometrycznej pozwala ocenić funkcję trąbki słuchowej.

Próba Toynbee polega na przełknięciu śliny przy zamkniętych nozdrzach. W badaniu drożności trąbek słuchowych wykorzystuje się ją do oceny, czy podczas połykania dochodzi do otwarcia trąbki i wyrównania ciśnienia w uchu środkowym. Prawidłowa reakcja powoduje charakterystyczną zmianę ciśnienia rejestrowaną przez urządzenie pomiarowe.

Próba Valsalvy polega na próbie wydmuchania powietrza przy zamkniętych ustach i zaciśniętych skrzydełkach nosa. Wytworzone w ten sposób ciśnienie może spowodować otwarcie trąbki słuchowej i wyrównanie ciśnienia po obu stronach błony bębenkowej. W określonych warunkach wynik próby jest rejestrowany za pomocą tympanometru.

Tak. Perforacja błony bębenkowej nie wyklucza wykonania testu drożności trąbek słuchowych. W takiej sytuacji pomiar ciśnienia w przewodzie słuchowym pozwala ocenić, jak ucho środkowe reaguje na wykonywane manewry. Badanie można przeprowadzić również u osób z założonym drenem transtympanalnym. Sposób wykonania testu dobiera się odpowiednio do stanu błony bębenkowej i celu badania.

Jednym z istotnych elementów oceny jest zachowanie się krzywej tympanometrycznej podczas kolejnych etapów testu. Przy prawidłowej funkcji trąbki słuchowej dochodzi do charakterystycznych zmian położenia wierzchołka tympanogramu. Brak oczekiwanych zmian może wskazywać na ograniczoną drożność lub nieprawidłową funkcję trąbki, jednak wynik zawsze należy interpretować w odniesieniu do pozostałych badań.

Tak. Ocena funkcji trąbek Eustachiusza może mieć znaczenie w diagnostyce dzieci, szczególnie przy nawracających problemach z uchem środkowym. Badanie może dostarczyć dodatkowych informacji w sytuacjach, w których podejrzewa się zaburzenia drożności ujścia gardłowego trąbki, np. związane z przerostem migdałka gardłowego.

Tak, ocenę przeprowadza się osobno dla ucha prawego i lewego. Wynika to z faktu, że funkcjonowanie trąbek słuchowych może różnić się po obu stronach. Porównanie wyników pozwala dokładniej ocenić ich drożność i sprawdzić, czy ewentualne nieprawidłowości dotyczą jednego, czy obu uszu.

Audiometria impedancyjna wymaga drożnego przewodu słuchowego oraz odpowiedniego stanu błony bębenkowej. Przeciwwskazaniem do wykonania pomiaru może być aktywny wyciek z ucha, stan zapalny przewodu słuchowego zewnętrznego lub świeży okres po operacji ucha. O możliwości przeprowadzenia badania decyduje specjalista po ocenie stanu ucha.

Nie zawsze. Audiometria impedancyjna dostarcza informacji przede wszystkim o funkcjonowaniu ucha środkowego, dlatego nie zastępuje badań oceniających próg słyszenia. W zależności od objawów i potrzeb diagnostycznych może być uzupełniona m.in. o audiometrię tonalną lub inne badania słuchu. Wynik powinien być interpretowany z uwzględnieniem objawów pacjenta i pozostałych wyników diagnostycznych.

Pracujemy od poniedziałku do piątku w godzinach 8:00- 16:00.
Umów wizytę - oddzwonimy.
Znajdź najbliższy gabinet i skontaktuj się z nami.
Szukaj